De stoffen die vrijkomen bij brandende kaarsen
Kaarsen bestaan meestal uit paraffine, een restproduct van aardolie. Wanneer je een kaars aansteekt, verbrandt deze paraffine. Daardoor komen er verschillende stoffen vrij in de lucht. Denk aan fijnstof, roet, koolstofmonoxide en soms ook andere chemische deeltjes. Zeker als een kaarsje langer brandt, kun je deze stoffen inademen. Vooral fijnstof is een bekend probleem. Dit zijn kleine deeltjes die diep in de longen terechtkomen. Soms ontstaan er ook wat roetdeeltjes als de vlam flakkert of als het lontje te lang is. Op den duur kunnen deze stoffen de luchtkwaliteit in huis verminderen, vooral als ramen en deuren dicht zijn.
Geurkaarsen en extra toevoegingen
Het gebruik van geurkaarsen wordt vaak als sfeervol gezien, maar geurkaarsen kunnen extra stoffen uitstoten. Naast paraffine bevatten ze geuroliën en soms kleurstoffen. Tijdens het branden van geurkaarsen kunnen deze extra stoffen ook in de lucht terechtkomen. Vooral mensen die gevoelig zijn voor geuren of die last hebben van hun luchtwegen, kunnen sneller klachten krijgen van deze producten. Sommige mensen merken dat ze minder makkelijk ademhalen of dat hun ogen gaan prikken wanneer geurkaarsen lang aanstaan. Daarom is het goed om te weten dat deze gezelligheid niet voor iedereen gezond is. Voor wie gevoelig is, kan het verstandig zijn om minder geurkaarsen te branden of te kiezen voor kaarsen zonder chemische toevoegingen.
Het verschil tussen soorten kaarsen
Er zijn verschillende soorten kaarsen op de markt, namelijk paraffinekaarsen, stearinekaarsen en bijenwaskaarsen. Paraffine is de meest gebruikte grondstof en stoot doorgaans de meeste stoffen uit. Stearinekaarsen zijn gemaakt van plantaardige of dierlijke vetten en worden vaak iets ‘natuurlijker’ genoemd, maar ook zij geven bij verbranding fijnstof af. Bijenwaskaarsen staan bekend als een natuurlijk alternatief, maar ook hierbij komt bij het branden wat rook en roet vrij. Het maakt uiteindelijk niet veel uit welk type kaars je kiest, want bij allemaal ontstaan er stoffen door verbranding. Wel kunnen natuurlijke kaarsen iets minder intens ruiken dan de synthetische varianten, wat voor sommige mensen prettiger is. Wat wel scheelt, is het lontje: als je een kaars kiest met een katoenen lont en geen toegevoegde metalen, is de uitstoot in het algemeen wat lager.
Ventilatie en slimme keuzes voor gezondere lucht
Goede ventilatie is het belangrijkste wanneer je regelmatig kaarsen gebruikt. Zet een raam of deur op een kier tijdens en na het branden van kaarsjes, zodat de stoffen naar buiten kunnen. Het helpt ook om niet te veel kaarsen tegelijk te gebruiken. Het is beter om één of twee kaarsjes te laten branden in plaats van veel verschillende tegelijk. Knip altijd het lontje kort, hierdoor krijg je minder roet. Zorg ook dat je de vlam niet laat flakkeren, want dan komen er extra deeltjes vrij. Zet kaarsen niet op plekken waar weinig luchtstroom is, zoals in een hoek of vlak bij een muur. Ventileren is dus niet alleen belangrijk bij koken, maar ook bij het creëren van sfeerlicht met kaarsen. Daarmee houd je de lucht binnenshuis schoner en verklein je het risico op klachten.
Dit betekent dit voor je gezondheid op de lange termijn
Als je af en toe een kaarsje brandt, hoef je je meestal geen zorgen te maken. Het inademen van de stoffen uit kaarsen is vooral een probleem als je dit elke dag en voor langere tijd doet. Mensen met astma, chronische luchtwegproblemen of jonge kinderen zijn gevoeliger voor de stoffen en kunnen sneller klachten ervaren. Voor hen is het slim om het gebruik te beperken of te kiezen voor kaarsen zonder geurstoffen en met een schoon lontje. Het algemene advies is om kaarsen met mate te gebruiken, liefst met wat frisse lucht erbij. Vergelijk het met hout stoken in een open haard: de gezelligheid weegt voor veel mensen op tegen de nadelen, maar te veel blootstelling kan irritatie geven en de luchtkwaliteit verslechteren. Kleine aanpassingen maken al een verschil voor jouw gezondheid en voor de mensen om je heen.
Veelgestelde vragen over de gezondheid van kaarsen
- Kunnen kaarsen astma verergeren?
Brandende kaarsen kunnen de lucht vervuilen, wat bestaande astmaklachten erger maakt. Het is beter voor mensen met astma om weinig of geen kaarsen te branden in huis. - Zijn kaarsen met een katoenen lont gezonder dan kaarsen met een metalen lont?
Kaarsen met katoenen lonten zijn gezonder, omdat metalen lonten extra schadelijke stoffen kunnen verspreiden bij het branden. - Is het verstandig om kaarsen te branden in slecht geventileerde ruimtes?
Het is niet verstandig om veel kaarsen te branden zonder te ventileren. In slecht geventileerde ruimtes blijft de vervuilde lucht hangen, waardoor je meer van de schadelijke stoffen inademt. - Helpt het om het lontje kort af te knippen?
Een kort lontje zorgt ervoor dat de kaars minder roet en rook produceert, waardoor je de lucht schoner houdt tijdens het branden. - Welke kaarsen zijn het minst vervuilend?
Bijenwaskaarsen en plantaardige kaarsen geven over het algemeen iets minder stoffen af, maar ook deze kaarsen produceren bij verbranding fijnstof en rook. Een goede ventilatie blijft belangrijk.
