Zonnepanelen zelf schoonmaken doe je het best met lauw water, een zachte borstel of spons, en een telescoopsteel, zodat je veilig vanaf de grond werkt. Vuile panelen kunnen tot zo’n 10 tot 20 procent minder opbrengst geven, dus regelmatig schoonmaken loont. Gelukkig is het geen ingewikkelde klus, als je een paar dingen in acht neemt.
Wanneer zijn je zonnepanelen toe aan een schoonmaakbeurt?
In de meeste gevallen doet regen al een groot deel van het werk. Zonnepanelen staan schuin, waardoor regenwater het stof en vuil er vanzelf af spoelt. Toch kan er hardnekkig vuil ontstaan: vogelpoep, zaad van bomen, fijn stof uit de lucht of aanslag door kalkrijk water. Dat spoelt niet zomaar weg.
Een goede vuistregel: kijk je panelen twee keer per jaar visueel na, bijvoorbeeld in het voorjaar en na de zomer. Zie je duidelijke vlekken of strepen, of merk je dat je opbrengst tegenvalt terwijl het zonnig weer is, dan is een schoonmaakbeurt zinvol. In stedelijke gebieden of bij bomen in de buurt kan dat vaker nodig zijn.
Wat heb je nodig om zonnepanelen zelf schoon te maken?
- Een emmer met lauw water
- Een zachte spons of microvezeldoek
- Een zachte borstel op een telescoopsteel (voor gebruik vanaf de grond)
- Ontkalkt water of osmosewater voor een streeploze finish (optioneel)
- Eventueel een kleine hoeveelheid milde zeep zonder agressieve middelen
Gebruik geen hogedrukspuit. Volgens de ANWB kan een hogedrukspuit de panelen beschadigen, bijvoorbeeld door water onder de afdichting te persen of het glas te bekrassen. Ook krassen van ruwe schuursponsjes of harde borstels kunnen de werking van je panelen op de lange termijn verminderen.
Stap voor stap: zonnepanelen zelf schoonmaken
1. Kies het juiste moment. Maak je panelen schoon op een bewolkte dag of vroeg in de ochtend. Als de zon vol op de panelen schijnt, droogt het water te snel op en laat het kalkvlekken achter. Bovendien kunnen de panelen dan erg heet worden, wat werken onaangenamer maakt.
2. Werk zoveel mogelijk vanaf de grond. Gebruik een telescoopsteel om veilig te kunnen werken zonder op het dak te klimmen. Op het dak werken brengt valrisico’s met zich mee en is voor de meeste mensen niet nodig.
3. Spoel eerst met water. Gooi of sproekel lauw water over het paneel om los vuil en stof weg te spoelen. Gebruik geen ijskoud water als de panelen warm zijn, omdat een plotseling temperatuurverschil het glas onder druk zet.
4. Wrijf zacht met een spons of borstel. Bewerk hardnekkige vlekken, zoals vogelpoep, voorzichtig met een zachte spons of microvezelborstel. Druk niet te hard en maak geen kringende bewegingen met veel wrijving.
5. Naspoelen met ontkalkt water. Spoel af met ontkalkt of osmosewater voor een streeploze afwerking. Regenwater geeft ook een goed resultaat. Kraanwater met veel kalk laat witte vlekken achter als het opdroogt.
6. Laat de panelen luchtdrogen. Je hoeft ze niet af te drogen. Laat ze gewoon opdrogen aan de lucht.
Wat je beter niet kunt gebruiken
Vermijd schoonmaakmiddelen met alcohol, ammoniak of andere agressieve stoffen. Die kunnen de coating op het glas aantasten. Ook een metalen schraper of staalwol is uit den boze: die krassen het oppervlak, waardoor vuil in de toekomst juist sneller hecht. Zonnepaneelreiniger uit de winkel kan, maar is voor de meeste situaties niet nodig. Lauw water met eventueel een heel klein beetje afwasmiddel volstaat.
Zelf doen of laten doen?
Voor panelen die goed bereikbaar zijn met een telescoopsteel, is zelf schoonmaken prima. Is je dak erg steil, hoog of moeilijk te bereiken, overweeg dan een professionele zonnepaneelreiniger. Die heeft de juiste apparatuur en werkt veilig op hoogte. De kosten voor een professionele beurt liggen naar schatting rond de 50 tot 150 euro in 2025, afhankelijk van het aantal panelen en de bereikbaarheid.
Een paar keer per jaar je panelen zelf schoonmaken kost je nauwelijks tijd en zorgt ervoor dat je installatie optimaal blijft presteren. Met water, een zachte borstel en een telescoopsteel ben je in de meeste gevallen al klaar.
